Jutrznia Wielkiego Piątku. Czytanie 12 Ewangelii.

17.04.2014

Kiedy chwalebni uczniowie na wieczerzy podczas umycia nóg zostali oświeceni, wtedy Judasz niegodny, zamroczony pożądaniem srebra, niesprawiedliwym sędziom wydaje Ciebie, sprawiedliwego Sędziego. Chciwy zbieraczu bogactw! Popatrz na tego, który dla nich się powiesił. Unikaj chciwości, oto na co poważyła się chciwość wobec swego Nauczyciela. O, Panie, dobry we wszystkim, chwała Tobie! (Troparion Ton 8)

Dzisiaj Judasz odrzuca pobożność i oddziela się od daru, oto uczeń staje się zdrajcą. W zwykłym pocałunku ukrywa obłudę i przedkłada nad miłość Władcy, bezmyślnie oddaje się w niewolę pożądania srebra, staje się przywódca zgromadzenia nieprawych. My zaś mając zbawienie w Chrystusie, Jego wysławmy! (Antyfona 4)

Niedawno słyszeliśmy „Hosanna! Błogosławiony, który przychodzi w imię Pańskie oraz Król izraelski!” - to radosne okrzyki narodu izraelskiego i nasze własne gdy spotykaliśmy Jezusa wjeżdżającego na osiołku do Jerozolimy. Dziś wieczorem stojąc w cerkwi widzimy jak bardzo zmieniły się nastroje, uczucia, tych samych ludzi a pośród nich każdy z nas może odnaleźć i siebie jak powie później w  swoim słowie skierowanym do wiernych Jego Ekscelencja Biskup Jerzy. Radosne i entuzjastyczne okrzyki zamieniły się  na „Niech będzie ukrzyżowany!” «Krew Jego na nas i na dzieci nasze». „Ukrzyżuj, ukrzyżuj …”

Widząc Ciebie krzyżowanym, Chryste, całe stworzenie zadrżało, zatrzęsły się fundamenty ziemi, z bojaźni przed władzą Twoją ukryły się światła i rozdarła się zasłona świątyni, góry zatrzęsły się i kamienie rozpadły, a wierny łotr z nami woła, abyś pamiętał o nas, Zbawco, w królestwie Twoim. Troparion Błogosławieństw

Stojąc w świątyni otoczonej mrokiem, trzymając w dłoniach zapalone świece - świadectwo naszej wiary, czystości modlitwy – wsłuchiwaliśmy się w dwanaście fragmentów Świętej Ewangelii mówiących nam o Męce Jezusa. Te fragmenty zostały wybrane z czterech Ewangelii wg Świętych Ewangelistów: Mateusza, Marka, Łukasza i Jana.

Dzisiaj Stwórca niebios i ziemi mówi swoim uczniom: „Zbliżył się czas, nadchodzi Judasz, który mnie zdradzi. Niech nikt się mnie nie wyrzeknie, widząc na krzyżu, pośrodku dwóch łotrów. Cierpię bowiem jako człowiek i zbawię jako Przyjaciel (Miłujący) człowieka tych, którzy we mnie wierzą”. (Antyfona 5)

Jak powiedział Św. arcybiskup Łukasz (Wojno - Jasienieckij), usłyszeliśmy jak zakończył się najstraszniejszy i największy dramat historii świata. „A gdy Jezus skosztował octu, rzekł: «Wykonało się!» I skłoniwszy głowę oddał ducha”. Na krzyżu, na porozrywanych przez gwoździe ranach, bez życia zawisło Przenajczystsze Ciało naszego Zbawiciela. Głowa opuściła się nisko na pierś. I tak ono pozostawało na krzyżu do momentu kiedy przyszli potajemni uczniowie Chrystusa Józef i Nikodem i zdjęli z krzyża Ciało Zbawiciela.

Dzisiaj do krzyża Żydzi przybili Pana, który laską rozsiekł morze i wywiódł ich na pustynię. Dzisiaj włócznią przebili Jego bok, a On dla nich plagami zranił Egipt. Żółcią napoili Pana, który mannę zesłał im na pokarm jak deszcz. (Antyfona  6)

Dzisiaj zasłona świątyni na oskarżenie nieprawych rozdziera się i słońce kryje swe promienie, widząc Władcę krzyżowanego. (Antyfona 12)

Dlaczego to wszystko się wydarzyło? Odpowiedź znajdujemy w 3 rozdziale Ewangelii wg Jana, w rozmowie Chrystusa z Nikodemem: Tak bowiem Bóg umiłował świat, że Syna swego Jednorodzonego dał, aby każdy, kto w Niego wierzy, nie zginął, ale miał życie wieczne. Stojąc u Krzyża na Golgocie byliśmy świadkami bezgranicznej miłości Boga do człowieka. Jak podkreśla  św. Łukasz współcierpienie ku ginącej ludzkości i bezgraniczna miłość stały się przyczyną, że dobrowolnie oddał Siebie na straszną śmierć Syn Boży, Chrystus Bóg nasz.

Jutrzni Wielkiego Piątku, która pomogła nam doświadczyć i przeżyć te tragiczne chwile – przewodniczył Jego Ekscelencja Jerzy biskup siemiatycki i Prawosławny Ordynariusz WP, współcelebrowali mu ks. mitrat Mikołaj Lenczewski, ks. mitrat Rościsław Kozłowski, ks. mitrat Michał Dudicz, ks. prot. ks. prot. Jarosław Kadylak, ks. prot. Adam Misijuk, ks. prot. Piotr Kosiński, ks. prot. Piotr Rajecki oraz księża protodiakoni Jerzy Dmitruk, Marek Zyc-Zyckowski i Paweł Korobeinikov.

Dzisiejsze śpiewy chóru dyrygowanego przez prof. Włodzimierza Wołosiuka wprowadzały nas w atmosferę największego dramatu historii. Wszyscy bardzo przeżyliśmy każde słowo czytane i śpiewane. Nasze przeżycia jeszcze bardziej zostały wzmocnione po czytaniu piątej Ewangelii kiedy to zaśpiewał władyka Jerzy, który tradycyjnie wykonał antyfonę piętnastą Wielkiego Piątku, „Dnies wisit na Drewie…”

Dzisiaj na drzewie wisi Ten, który na wodach ziemię zawiesił. Na króla aniołów zakładana jest korona cierniowa. W szatę hańby przyobleczony jest Ten, Który niebo przyodziewa obłokami. Policzkowany jest Ten, który w Jordanie uwolnił Adama. Gwoździami przybity jest Oblubieniec Kościoła. Włócznią przebity jest Syn Dziewicy. Kłaniamy się cierpieniom Twym,

Chryste. Kłaniamy się cierpieniom Twym, Chryste. Kłaniamy się cierpieniom Twym, Chryste. Okaż nam Twe chwalebne Zmartwychwstanie! (Antyfona 15. Ton 6)

Przed pokłonieniem się Ukrzyżowanemu na Golgocie Chrystusowi, ze słowem pouczenia zwrócił się do nas Władyka Jerzy, podkreślając że przed naszymi oczyma ukazała się  cała dramaturgia, która porusza nas do głębi serca. Zawsze uczestniczymy w niej tak jak miało by to miejsce dzisiaj. W stichirach, które śpiewaliśmy używaliśmy słowa Dnies’ – Dzisiaj, bo to ma miejsce dzisiaj. My to przeżywaliśmy nie jako wspomnienie, nie jako pamiątkę, nie jako świadectwo historii, ale jako coś co wydarzyło się w naszym życiu dziś.  Kolejna myśl Władyki to by każdy względem siebie odpowiedział na pytanie jak by się zachował i kim był by, gdyby był wśród tych ludzi, gdyby żył w tamtych czasach  i spotkał na swojej drodze Chrystusa. I jeszcze jedna myśl, która dzisiaj przychodzi nam na nasze serca: co to jest Prawda. Takie pytanie zadał Piłat Chrystusowi. Chrystus odpowiada, prawdę odnajduje ten, który przebywa w prawdzie. Podobne poznaje się przez podobne. Osoba, która poznała prawdę, tę prawdę przyjmuje. Władyka podziękował wszystkim za współpodążanie za Chrystusem drogą krzyżową. Biskup Jerzy życzył każdemu, aby potrafił nieść swój  życiowy krzyż. Każdy według swojej siły. Powinniśmy pamiętać, aby nie porównywać swojego krzyża z krzyżem innego człowieka, który wydaje się nam lżejszy dopóki go nie weźmiemy na własne barki.

Dzisiaj nieskalana Dziewica widząc Ciebie, Słowo, na krzyżu podniesionym, płacząc w bólu macierzyńskim, z sercem boleśnie zranionym, łkając gorzko z głębi duszy, twarz i włosy szarpiąc, i bijąc się w piersi, Żałośliwie wołała: Biada mi, Boże Dziecię! Biada mi, Światłości świata! Dlaczego odszedłeś sprzed mych oczu, Baranku Boży? Przeto zastępy bezcielesnych, ogarnięte bojaźnią, tak wołają: Niedościgniony Panie, chwała Tobie! (Stichera ton 1)

o. Adam

fot. Marta Łuksza & Damian Dmitruk

Tłumaczenia tekstów Wielkiego Piątku z www.liturgia.cerkiew.pl